Астанада көлікті мас күйінде басқарған судья: қазақстандықтарға қолсұғылмаушылық шегі қайда екені түсіндірілді

Жоғары сот кеңесі Қазақстанда судьялар заң бұзған кейінгі жағдайларға қатысты пікір білдірді, - деп хабарлайды Tengrinews.kz тілшісі.

Жоғары сот кеңесі Қазақстанда судьялар заң бұзған кейінгі жағдайларға қатысты пікір білдірді, - деп хабарлайды Tengrinews.kz тілшісі.

Жоғары сот кеңесінің мүшесі Салтанат Жүніспекованың айтуынша, былтыр судьяларға 40 тәртіптік жаза қолданылған: ескерту, сөгіс және қызметінен босату.

"Судьяларды жауапқа тартуға негіз болған тәртіптік теріс қылықтардың негізгі түрі сот істерін қарау кезіндегі өрескел заңбұзушылықтар. Сондай-ақ сот әдебіне қайшы келетін, абыройға нұқсан келтіретін әрекеттер болды. Сот жюриі ең қатаң жазаны абыройға нұқсан келтіретін іс-әрекет жасаған судьяларға қолданады. Сот ісін қарау кезінде заңдылықты өрескел бұзғаны үшін тәртіптік жаза қолданылды, оның ішінде бір судья қызметінен босатылып, үшеуіне судья әдебін бұзғаны үшін шара қолданылды", - деді Салтанат Жүніспекова Орталық коммуникациялар қызметінде өткен брифингте.

Кеңес мүшесінен астаналық судья Әсел Досаеваның көлікті мас күйде басқарып, кейін жұмыстан шығарылғаны туралы да сұралды.

"Мас күйде көлік айдағаны үшін судьяны жауапқа тартуға Президент деңгейінде араласу қажет болғанына жұртшылық наразы. Жоғары сот кеңесі судья иммунитеті механизмін қайта қарау мүмкіндігін қарастырып жатыр ма? Бұл тетік әділдікке кедергі келтіретін тосқауыл емес, тәуелсіздік кепілі болуы тиіс емес пе?" - деген сауал қойылды.

Салтанат Жүніспекова мұндай шаралар заңмен белгіленген процедураның талабы екенін түсіндірді.

"Бұл жағдайда Мемлекет басшысының араласуы емес, дәл осы судьяларды әкімшілік жауапкершілікке тартудың күрделі процедурасын сақтау қажет болды. Тәртіп бойынша алдымен ішкі істер органдары Бас прокурорға жүгінуі тиіс, содан кейін Бас прокурор Жоғары сот кеңесіне ұсыныс тастайды. Кеңес әкімшілік жауапкершілікке тарту мүмкіндігін қарастырып, ұсыныс береді. Содан кейін мәселе Президент әкімшілігіне беріледі. Тәртіп осындай", - деді Жүніспекова.

Ол судья иммунитеті мәселесі әрқашан салмақты әрі мұқият қарауды қажет ететінін айтты.

"Жалпы судья иммунитеті — қандай да бір жеке артықшылық емес, бұл оның сот төрелігін жүзеге асыру кезіндегі тәуелсіздігінің конституциялық кепілі екенін түсіну керек. Сондықтан бұл нәзік шекараны сақтау өте маңызды. Сонымен бірге, бұл жазасыздық дегенді білдірмейді, мұны дұрыс түсіну қажет", - деді кеңес мүшесі.

Қолданыстағы заңнамада судьяларды белгіленген процедураны сақтай отырып, тәртіптік және қылмыстық жауапкершілікке тарту механизмі қарастырылған. Бұл рәсім өзге тұлғаларға қарағанда күрделі, бірақ ең алдымен сотқа және сот жүйесіне кез келген қысымды болдырмау міндетінен туындаған.

Жүніспекованың айтуынша, мұндай жағдайда судьялардың тәуелсіздігін қорғаумен қатар, судьялардың бірі құқық бұзушылық жолына түссе, жазаның бұлтартпастығы принципін қамтамасыз ету маңызды.

2025 жылғы 2 қарашада желіде Астанада азаматтық істер жөніндегі ауданаралық соттың судьясы Әсел Досаеваның көлікті мас күйде айдағаны үшін ұсталғаны туралы ақпарат тарады. Полиция рейдтік іс-шаралар барысында Mazda маркалы автокөлік тоқтатылғанын хабарлады. Сараптама нәтижесі бойынша жүргізушінің алкогольді мас күйінде болғаны анықталды.

Кейін судьяның ұсталуына қатысты оқиғаға ІІМ пікір білдірді. Атап айтқанда, судьяның жүргізуші куәлігінің мерзімі өтіп кеткені хабарланды.

Сонымен қатар, елордалық сот судьялардың ерекше құқықтық мәртебесіне қарамастан, бұл оларды құқық бұзушылық жасағаны үшін жауапкершіліктен босатпайтынын хабарлады.

Бұған дейін соттың баспасөз қызметі Әсел Досаеваның қызметтік міндеттерін атқаруды жалғастырып жатқанын хабарлады.

Биылғы қаңтарда Астананың әкімшілік құқық бұзушылықтар жөніндегі мамандандырылған ауданаралық соты істі қарау қорытындысы бойынша Досаеваны кінәлі деп танып, оған 200 АЕК көлемінде айыппұл салынғанын (786 400 теңге, себебі құқық бұзушылық 2025 жылы жасалған - ред. еск.) хабарлады.

Кейін Әсел Досаева соттағы қызметінен айырылғаны белгілі болды.

Следите за нашими новостями в Google News