Бұл алдамшы форма : Шерхан Мұртазаның қазақ тілінің мәртебесі туралы айтқан сөзі тарап кетті

ҚР Конституциясының жаңартылған жобасында орыс тіліне қатысты ұсынылған түзету қоғамда қызу талқыланып жатыр. Атап айтқанда, мәтінде «тең» сөзі «қатар» ұғымымен алмастырылуы мүмкін. Осыған байланысты sadaq.kz қазақ руханиятының көрнекті өкілі Шерхан Мұртаза бұған дейін айтқан пікірін еске салды.

1992 жылы жазушы «тең» мен «қатар» сөздерінің мағыналық тұрғыда айырмасы жоқ екенін, екеуі де бір ұғымды білдіретінін атап өткен. Оның айтуынша, орыс тілін мемлекеттік тілмен «қатар» қолдану – мазмұны өзгермеген, тек сыртқы формасы ғана басқаша берілген алдамшы тәсіл.

«Орыс тілі мемлекеттік тілмен қатар қолданылсын дейді. Онда оның мемлекеттік тілден қандай айырмашылығы бар? “Наравне” (тең) мен “наряду” (қатар) – бір-біріне синоним сөздер. Бұл – тек алдамшы форма ғана. Мағынасы бір. Ақыр соңында зиян шегетін қазақ тілінің өзі болады», – деген еді Шерхан Мұртаза.

Жазушы бұл мәселені бейнелі түрде түсіндіріп, «тасты жапалаққа ұрсаң да, жапалақты тасқа ұрсаң да – жапалақ өледі» деген мысалды келтірген. Оның ойынша, сөз қолданысындағы мұндай өзгеріс түпкі нәтижені өзгертпейді, ал салдары ұлттық тілге ауыр тиюі мүмкін.